Wapens Verhooch, Herweijer en Swanenburg


Wapen van de familie Herweijer

Er bestaat een grote overeenkomst tussen het wapen van de familie Van der Hooch/Verhooch en de familie Herweijer.
De in 1545 geboren Gillis Herweijer voerde een dorre boom, terwijl het wapen van de familie Van der Hooch een dorre boom was, voorzien van drie vogels.
Het wapen van Gillis Herweijer is nog te zien op een gedenksteen bij een sluisje te Brakelsveer.
De vraag is op welke wijze de wapens uit elkaar zijn afgeleid. Het bekende huwelijk tussen Doktor Herweijer en jonkvrouw Baerte Verhooch, de tante van Cornelis de Hooghe, kan hiervoor een oorzaak zijn.

Daarnaast is er nog een bijzonderheid: bij het CBG berust een Wapenkaart, "behelzende alle de wapens en naamen van de edele groot achtbaare Heeren veertigen der stad Leyden, geschikt naar de rang, waar in dezelve verkoozen zyn zedert den 21. July 1449. tot den 21. July 1758. Bijeen verzameld door Gysbert van Ryckhuysen, bode met de bussche derzelver stad, getekend en in 't koper gebracht door Abraham Delfos, blz. 2."
Hierop komt een Claes Reijer Claesz Verhooch voor, die veertigraad was te Leiden van 5-4-1536 t/m juli 1569. Hij voerde als wapen: in blauw een gouden wassenaar vergezeld van drie zilveren zwanen. Dit wapen wordt ook door de burgemeester Claes Alewijns Claes gebruikt die met Anna Cornelisdr van der Hooch, eveneens een tante van Cornelis de Hooghe, was gehuwd.
Afgaande op de patroniemen waren Claes Reijers en Claes Alewijns dus volle neven.
Maar wat wellicht interessanter is, is het feit dat hiermee de stelling onderuit wordt gehaald dat de kinderen van Anna van der Hooch (bij gebrek aan een achternaam van de vader) zich naar hun moeder gingen noemen.
Nu blijkt dat zowel Anna een Van der Hooch was als haar man Claes Alewijns Claes de achternamen Verhooch of Van der Hooch voerden, omdat ook haar zwager Claes Reijers Claes Verhooch deze achternaam voerde. Het lijkt onwaarschijnlijk dat zowel haar man als haar zwager de naam van Anna hebben overgenomen.


Recapitulerend is het dus zo dat de kinderen van Anna van der Hooch zich ook Van der Hooch noemden. Tot voor kort werd gedacht dat zij de naam van hun moeder aan hadden genomen, maar naar nu blijkt noemde de broer van haar man zich ook Verhooch, zodat er vrijwel zeker van een huwelijk van Anna van der Hooch met Claes Verhooch sprake was en de kinderen zich dus 'op gangbare wijze' naar hun vader noemden.
Wel opvallend is dat ondanks de naamsovereenkomst de wapens van Anna en Claes verschillend waren. Claes had een wapen dat gelijkenis vertoont met dat van de Herweijers, terwijl Claes' wapen bijna identiek is aan dat van de Van Swanenburgs.
Afgezien van de kleur en de wassenaar, komt dit wapen exact zo voor op het zelfportret van Isaac Claes van Swanenburg (1537- 1614)